50%-იანი ვალის კოეფიციენტის შემოსავლის ზღვარი 2027 წლის თებერვალში იწევს

ანგარიში ამას ორ მაგალითზე ატარებს. მსესხებელი 1 800 ლარი წმინდა შემოსავლით დღეს ზღვარს ზემოთაა, ანუ თვეში ვალზე 900 ლარამდე შეიძლება წავიდეს; 2027 წლის თებერვლიდან ის ზღვარს ქვემოთ ეცემა და ლიმიტი 450-მდე ჩამოდის. 2 300 ლარიანს თებერვალში არაფერი შეეხება, სექტემბერში კი მისი ჭერი 1 150-დან 575-ზე ჩამოდის. ბინაში არაფერი იცვლება. სესხის აღების შესაძლებლობა ნახევრდება.

სწორედ სხვაობა საშუალო და ტიპურ ხელფასს შორის არის საქმის არსი. ანგარიში ასახელებს საქსტატის საშუალო ნომინალურ ხელფასს — 2 389.3 ლარი 2026 წლის მეორე კვარტალში — 2024 წლის 1 332-ლარიანი მედიანის წინააღმდეგ, Findjobs.ge-ზე განცხადებული ხელფასის მედიანას 1 400 ლარს და PMCG-ის დასკვნას, რომ დასაქმებულთა დაახლოებით 42% 1 200 ლარს ან ნაკლებს იღებდა. 2 500 ლარზე დადგმული ზღვარი, შესაბამისად, სამუშაო ძალის უმრავლესობაზე მაღლა დგას და არა მის კიდეზე.

აქ მყიდველმა უნდა შეანელოს. ანგარიში დეველოპერების განვადებებს ძირითადად დაურეგულირებლად აღწერს: ჩვეულებრივ უცხოურ ვალუტაში, შემოსავლის ლიმიტების გარეთ, ხშირად საკრედიტო ბიუროებში აღუწერელი და ეფექტური საპროცენტო განაკვეთის იმ გამჟღავნების გარეშე, რაც ბანკებს ევალებათ. ზოგი დღეს პირველ შენატანს სრულიად აღარ ითხოვს. სტატიაში მოხმობილი ნაციონალური ბანკის ყოფილი ვიცე-გუბერნატორი მათ კვაზი-იპოთეკებს უწოდებს. საბანკო წესის გამკაცრება მაშინ, როცა ეს არხი ღიაა, სუსტ მსესხებელს ნაკლებად გაზომილი პროდუქტისკენ მიერეკება.

მოყვანილი იპოთეკური რიცხვები აჩვენებს, ბაზრის რა ნაწილი დგას კრედიტზე: 2026 წლის პირველ რვა თვეში 40 000-თან ახლოს ახალი იპოთეკა 4.1 მილიარდი ლარის ოდენობით, საშუალო სესხი დაახლოებით 86 000-დან 104 000 ლარამდე გაზრდილი. თუ ადგილობრივ მყიდველთა ნაწილი 2027 წელს სესხის აღების შესაძლებლობას დაკარგავს, ეს უპირველესად მარაგის იაფ ნაწილზე გამოჩნდება. გარეუბნების საწყისი კლასის ბინების მფლობელებს წელზე მეტი ეცნობათ წინასწარ, რომ გადაწყვიტონ, ამჟამინდელი წესების დროს გაყიდვას ამჯობინებენ თუ არა.