ბათუმის უპროცენტო განვადება დაახლოებით 60 თვემდე გრძელდება — და მის უკან ესქროუ არ არის

ბათუმში ახალაშენებულის ყიდვის ჩვეული გზა უპროცენტო განვადებაა პირდაპირ დეველოპერისგან, ბანკის მონაწილეობის გარეშე. წლევანდელი საბაზრო მიმოხილვები ახალ პროექტებზე დაახლოებით 60-თვიან, დასრულებულებზე კი დაახლოებით 18-თვიან ვადებს აღწერს. დასრულებულ ფონდზე უფრო მოკლე ვადა რაღაცას გეუბნებათ: გრძელი გრაფიკი გულუხვობა არ არის — ის მშენებლობის დაფინანსების გზაა, მსესხებელი კი მყიდველია.

აზრი, რომელსაც საბაზრო ანალიტიკოსები მუდმივად იმეორებენ, ისაა, რომ აქ მშენებარე ეტაპზე გადახდებისთვის ესქროუს მექანიზმი არ არსებობს. თანხა, რომელსაც დასრულებამდე იხდით, მიწოდების სანაცვლოდ მესამე მხარეს არ ინახავს — ის დეველოპერთან მიდის. თუ პროექტი შეჩერდა, თქვენი პოზიცია თქვენს ხელშეკრულებასა და დეველოპერის ბალანსზეა დამოკიდებული და არა კანონისმიერ უსაფრთხოების ბადეზე. ეს ამ ბაზრის სტრუქტურული თვისებაა და არა ერთი ცუდი პროექტის დეტალი, და სწორედ ეს არის ხელმოწერამდე გასაგები ყველაზე მნიშვნელოვანი რამ.

წლევანდელი საბაზრო კომენტარი მყიდველებს ასევე აფრთხილებს, შეამოწმონ, მითითებული სარგებელი მთლიანია თუ მართვის საკომისიოსა და გადასახადის გამოკლებით ნეტო — რადგან გასაყიდ მასალებში მოცემული ციფრები ჩვეულებრივ მთლიანია. 60-თვიანი განვადება თქვენს რისკს მშენებლობისა და გაქირავების ხუთ წელზე ჰყოფს, რომლის განმავლობაშიც ბინა არაფერს გამოიმუშავებს. არითმეტიკა გაუკეთეთ იმ ფულს, რომელსაც მიღება-ჩაბარებამდე რეალურად გადაიხდით, და არა გამოცხადებულ ფასს.

იკითხეთ, რა დაასრულა და ჩააბარა დეველოპერმა აქამდე და არა რა გამოაცხადა. იკითხეთ, რა მოუვა თქვენს გადახდებს, თუ დასრულება ერთი წლით დაიგვიანებს, და პასუხი ხელშეკრულებაში აიღეთ და არა საუბარში. იკითხეთ, ნაკვეთი და ნებართვა დეველოპერის სახელზეა თუ არა. მოითხოვეთ ჯარიმის პუნქტები, რომლებიც მათ ავალდებულებს და არა მხოლოდ ისინი, რომლებიც თქვენ. და აიყვანეთ ქართველი იურისტი, რომელიც გამყიდველს არ ურჩევია — ესქროუს გარეშე ხუთწლიან ვალდებულებაში ეს საფასური ყიდვის ყველაზე იაფი ნაწილია.