ბინადრობის ნებართვის ზღვარი 1 მარტიდან 150,000 დოლარია — და მნიშვნელობა შეფასების დასკვნას აქვს, არა იმას, რამდენი გადაიხადეთ

2026 წლის 1 მარტიდან საინვესტიციო საფუძველზე დროებითი ბინადრობის ნებართვისთვის უძრავი ქონების მინიმალური ღირებულება 150,000 დოლარია, ნაცვლად 100,000-ისა. ცვლილება 2025 წლის ივნისში მიღებულ მიგრაციულ შესწორებებს უკავშირდება და პროგრამის ისტორიაში მესამე ზრდაა. ვინც ამ თარიღამდე დაარეგისტრირა შესაბამისი ქონება, ძველ ზღვარს ინარჩუნებს, მათ შორის განახლებისას, სანამ ის ქონება მის საკუთრებაშია; ქონების გაყიდვის შემდეგ ახალი განაცხადი უკვე 150,000-ით ფასდება. ქონება არასასოფლო-სამეურნეო უნდა იყოს, ციფრის დასაგროვებლად კი ერთზე მეტი ობიექტის შეჯამებაც შეიძლება.

ზღვარი იზომება ლიცენზირებული შემფასებლის დადასტურებულ საბაზრო ღირებულებასთან და არა ნასყიდობის ხელშეკრულებაში ჩაწერილ ფასთან. პრაქტიკული შედეგი პირდაპირია: ზუსტად 150,000 დოლარად ნაყიდი ბინა შეიძლება ამაზე ნაკლებად შეფასდეს და განაცხადზე უარი თქვან. შეფასების დასკვნა, როგორც წერენ, რამდენიმე ასეულ დოლარს ჯდება და რამდენიმე სამუშაო დღეს მოითხოვს — ასე რომ, მისი ხელმოწერამდე შეკვეთა ბევრად იაფია, ვიდრე სხვაობის შემდეგ აღმოჩენა. შემფასებლები ითვალისწინებენ მსგავს გარიგებებს, ობიექტის მდგომარეობას, მიმდებარე ინფრასტრუქტურას და იმას, რამდენად ადვილად იყიდება ამ ტიპის ქონება.

სტანდარტული განხილვა, როგორც წერენ, 30 დღეა 300 ლარიანი სახელმწიფო მოსაკრებლით, უფრო სწრაფი ვარიანტებით — 450 ლარი 20 დღეში და 600 ლარი 10 დღეში, პლუს მცირე გადასახადი თავად ბინადრობის მოწმობისთვის. ნებართვა ჩვეულებრივ ერთი წლით გამოიცემა და ყოველწლიურად განახლდება; ის მეუღლესა და შვილებზეც ვრცელდება. ნებართვა ქონებაზეა მიბმული: ის ძალაშია, სანამ შესაბამისი საკუთრება არსებობს — ასე რომ გაყიდვა ან შეფასებული ჯამური ღირებულების ზღვარს ქვემოთ დაცემა მას საფრთხეში აყენებს. ყიდვამდე სტანდარტული შემოწმებებია: გამყიდველის რეგისტრირებული საკუთრება, ქონებაზე არსებული იპოთეკა თუ შეზღუდვები და ის, ნამდვილად შეესაბამება თუ არა რეესტრის ჩანაწერი იმ ობიექტს, რომელსაც ათვალიერებთ.

გაყიდვების საუბრებში მუდმივად ერთმანეთში ერევა ორი რამ. ბინადრობის ნებართვის ქონა თავისთავად საქართველოს საგადასახადო რეზიდენტად არ გაქცევთ, საგადასახადო რეზიდენტობა კი ნებართვას არ მოითხოვს. საგადასახადო რეზიდენტობა ქვეყანაში ყოფნის დღეებსა და სხვა კანონით დადგენილ ტესტებზეა დამოკიდებული; ნებართვა კი მიგრაციული დოკუმენტია, რომელიც აქ ცხოვრების უფლებას გაძლევთ. ქონების საკითხი ქონებით გადაწყვიტეთ — მდებარეობით, გაქირავებადობით, გადაყიდვადობით — ნებართვა კი მიიჩნიეთ მფლობელობის შედეგად და არა იმის მიზეზად, რომ ზედმეტი გადაიხადოთ.